DİKKAT EKSİKLİĞİ (YETİŞKİN)
SIK SORULANLAR
Dikkat Eksikliği - Hiperaktivite (Çocuk)
Dikkat Eksikliği - Hiperaktivite (Yetişkin)
Otizm
Asperger Bozukluğu
Obsesif Kompulsif Bozukluk
Tik Bozukluğu
Kaygı Bozuklukları
Depresyon
Bipolar Bozukluk
  • Yetişkinlerde Dikkat Eksikliği Hiperaktivite  Bozukluğu (DEHB)

    Yetişkinlerde Dikkat Eksikliği Hiperaktivite  Bozukluğu görülür mu?

    Evet, hemen hemen  sık rastlanılan bir sorundur. Genel nüfusun %4 bu sorunu yaşamaktadır.

     

    Yetişkinlerde ne gibi belirtiler söz konusudur?

    Dikkat eksikliği aşağıdaki belirtilerle seyreder:

    Detaylara yeterince dikkat veremezler, detaylarla ilgilenirse iş hızı azalır, acele iş yapmaya kalkıştığında çok fazla hatası olur.

    İşlere uzun süre dikkatini verememe sorunu vardır, ancak çok sevdiği etkinlikler (bilgisayar vs) aşırı  odaklanabilir, sıklıkla bir filmi ya da kitabı bitirmekte zorlanırlar, hızlıca bir şeyden sıkılırlar.

    Dalgınlık sıktır, konuşmada konsantrasyon zorluğu vardır, sık sık konuşma konusunu değiştirler.

    İşleri tamamlamakta zorluğu vardır. Özellikle idari işleri bitirme güçlüğü sıktır.

    Günlük işleri planlamakta güçlük çeker, ev ve çalışma alanı dağınıktır.

    Uzun süreli zihinsel çaba gerektiren görevlerden sıklıkla kaçınır, genelde kolay ve eğlenceli işleri sever, sıkıcı görevleri sık ertelerler.

    Eşya kaybı ve unutmalar sıktır. Cüzdan, anahtar veya ajanda kaybeder, eşya aramayla çok zaman harcarlar.

    Dış uyaranlar tarafından kolaylıkla dikkatleri dağılır,  dikkat dağıldıktan sonra tekrar işe odaklanmakta güçlük çekerler.

    Günlük hayatta unutkandır, randevularını unutur, bazen ödemelerini, fatura yatırmayı unuturlar.

    Aile bütçesini planlamakta,  önceliklerini anlamakta zorlanır.

    Dikkat eksikliği olan bir bireyde bütün bu belirtilerin olması gerekmiyor, bir kısmı olabilir ancak önemli olan hayatının bundan olumsuz etkilenmesidir.

     

    Yetişkinlerde Hiperaktivite nasıl görülür?

    Elleri ya da ayakları ile sık sık huzursuzca oynar veya sandalye sık sık kıpırdar, oturduğu yerde kalem tıklatır veya başka hareketler yapar.

    Oturmak zorunda olduğu yerlerden kaçınır, veya oturmak zorunda ise çok sıkılır. Konferanslar, toplantı, vb yerlerden kaçınır.

    Huzursuzdur, kolay dinlenemez, boş duramaz.

    Boş zamanlarında etkinlikleri ile sakin bir şekilde uğraşmakta zorlanır.

    Genellikle yoğundur, çok enerjisi vardır ,tartışırken bile kesintisiz tartışır durur.

    İnsanları  yoracak şekilde çok konuşur. Gevezedir, sıklıkla içi dışı birdir, düşünmeden konuşur.

    Sırada beklemekte güçlük çeker, öne geçmek ister, trafikte beklerken güçlük çeker, sabırlı değildir.

    Başkalarına karışır, başkalarının sözünü keser.

     

    Erişkin DEHB'lilerde belirtiler ne zamandan beri vardır?

    Genelde belirtiler çocukluk ve ergenlikten itibaren söz konusudur. Ancak küçük yaşlarda ebeveyn denetimi ve desteği ile bazı kişilerde yetişkinliğe dek az sorun çıkmaktadır, bazı olgular ise hep kayıplar ve zorluklar yaşayarak yetişkin hayatında  farklı sebeplerle de olsa psikiyatr arayışına girerler.

     

    Erişkin DEHB'lilerde başka psikiyatrik sorunlar görülür mu?

    Erişkin DEHB'liler sıklıkla depresyon, kaygı bozukluğu, aile/eş ile ilişkisel sorunlar, şiddet eğilimi, takıntılar, madde kullanımı sebebi ile psikiyatra başvururlar, genelde incelemeler sonucunda, bu konuya hakim olan psikiyatrlar, sorunun sadece başvuruya sebep olan sorun olmadığını, başvuranın  bir de tedavi edilmemiş DEHB si olduğu kanısına varır. Ancak günümüzde hala yetişkinlerde bu tanı ihmal edilmektedir ve sadece ikincil psikiyatrik sorunun tedavisi hedeflenmektedir.

     

    Erişikin DEHB'lilerde  hayat kalitesi nasıldır?

    İş hayatında bazı parlak DEHB' liler, sevdiği işi yapıyorsa  çok çalışkan ve işkoliktir, ancak çoğunluğu çok dağınık, gevşek ve tembeldir, işine vaktinde gitmez, üstlendiği görevleri bitiremez, yapamadıklarından başkalarını sorumlu tutar. Sık iş değiştirir,unutkanlıkları maddi zararlara yol açar. Planlaması iyi değildir.

    Aile hayatında, önemli  bir kısmı görevlerini tam yerine getiremez, verdiği sözleri tutamaz, sürekli erteleme huyları, unutkanlıkları, fevri çıkışları vardır.İyi dinleyici değildir, sabırsızdır, çabuk parlaması da ilişkileri bozabilir. Ebeveyn olduğu zaman kendi hayatını planlamakta zorlukları sürüyorsa, çocuğunun hayatına da yön vermek ve toparlamakta zorlanabilir. Bu grubun bir kısmı iyi planlama becerisi olan bir eşle ailevi hayatlarını az aksamalarla yürütürken, bir kısmı bunu başaramaz veya eşler bu dağınıklık, fevrilik, plansızlık ve sorumsuzluktan bıkabilir. Sık partner değiştirme, aynı ilişki ve monotonluktan sıkılma bir grubunda sık rastlanır.

    Araba kazaları, madde  ve alkol kötüye kullanımı, riskli-tehlikeli-kural dışı eylemlerde bulunmak yine bir grup yetişkin DEHB de görülen problemlerdir.

     

    Erişkin DEHB sinin  tedavisi nasıldır?

    Başvuranın durumuna göre karar verilir, ancak DEHB tedavisi temel olarak ilaç tedavisi olmak zorunda, bununla birlikte psikoterapi işe yaramaktadır. Psikoterapi bu kişilere hayatlarını organize etmek ve eşlik eden sorunlarla baş etmek için yardımcı olabilir. Tedavi olmamış kişilere genelde uygun olmayan baş etme yöntemleri geliştirerek ayakta kalmışlar, bu bireylere  uygun baş etme yöntemleri geliştirmeye katkıda bulunmak, psikoterapi'nin hedefidir.

     

    Yetişkin DEHB'nin  sebepler nelerdir?

    Çocuk ve ergenlerle benzeri faktörlerin (genetik, nörokimyasal, nöroanatomik) rolü vardır.

    Erişkin çağa devam eden DEHB'lerde  genelde çevre ve ailesel faktörlerin rolü önemlidir.

    Kısaca parlak zekalı ve destekleyici bir aile içinde büyüyen ve tedavi edilmeden yetişkin çağa az kayıpla giren DEHB' liler yanında, karışık-problemli ailelerde tedavi edilmeden yetişkinliğe gelen DEHB'lilerde durum iyi değildir ve genelde yaşam başarısı ve hayat  kaliteleri oldukça kötüdür.

WEB TASARIM Nuray Demir 0532 261 04 04

Anasayfa Özgeçmiş Yayınlar Diğer Akademik Etkinlikler İletişim Videolar | | | | |